نایبرئیس اتحادیه تولیدکنندگان و صادرکنندگان محصولات معدنی ایران بیان کرد:با واقعی شدن قیمت سوخت، معدنکاران ناگزیر به سمت افزایش بهرهوری حرکت خواهند کرد که یکی از مهمترین راهکارهای افزایش بهرهوری، مدیریت و بازیابی باطلههاست.
معدنی ها /کامران وکیل، نایبرئیس اتحادیه تولیدکنندگان و صادرکنندگان محصولات معدنی ایران درباره روند جهانی بهرهبرداری از باطلههای معدنی توضیح داد: رویکرد جهانی در بخش معدن بهسمت کاهش حداکثری و حتی رساندن باطلههای معدنی به صفر در حال حرکت است. استخراج مواد معدنی بهطور کلی به دو شیوه انجام میشود. نخست استخراج بهصورت کلوخهای که عمدتا با ماشینآلات سنگین و در معادن دارای خاکهای صنعتی صورت میگیرد و دوم استخراج بهشکل سنگهای تزئینی که بخش عمده فرآوری آنها در محل معدن انجام میشود.
در هر دو روش در مراحل استخراج و فرآوری، بخشی از مواد بهعنوان پسماند و باطله باقی میماند. در سطح جهانی با هدف کاهش آلودگیهای زیستمحیطی، حفاظت از خاک و استحصال عناصری که گرچه پراکندگی کمی در مواد معدنی دارند، اما از ارزش اقتصادی بالایی برخوردارند، رویکردهای نوین باطلهبرداری مورد توجه قرار گرفته است. بر همین اساس، باطلهها دیگر صرفا ضایعات محسوب نمیشوند و حتی از خاک باقیمانده حاصل از باطلهبرداری نیز در حوزههایی مانند لندسکیپ، تولید آجرهای فشرده و سایر کاربردهای عمرانی استفاده میشود.
او با اشاره به بحث وجود فناوری باطلهبرداری از معادن ایران عنوان کرد: در ایران هم با پیشرفت فناوری، معدنکاران به ارزش اقتصادی باطلهها پی بردهاند. بهطور مثال در معادن سنگآهن مرکزی، باطلههای قدیمی با افزایش قیمت و بهبود فناوری، بهعنوان معدن ثانویه مورد بهرهبرداری قرار گرفتهاند. در جهان هدف حذف مفهوم باطله و استفاده مجدد حتی از خاک حاصل از عملیات معدنی است که این رویکرد نتیجه پیشرفت فناوری، افزایش قیمت عناصر همراه، رشد هزینه انرژی و ملاحظات زیستمحیطی است
وکیل درباره صرفه اقتصادی باطلهبرداری در ایران تصریح کرد: هرچند فناوری باطلهبرداری در ایران وجود دارد، اما ارزان بودن انرژی انگیزه اقتصادی اجرای آن را کاهش داده است. این موضوع در معادن سنگهای تزئینی بهخوبی قابل مشاهده است، بهطوری که در معادن سنگ تزئینی ترکیه با وجود شباهتهای زمینشناسی به معادن ایران، از بازدهی بالاتری برخوردارند، چراکه قیمت بالای گازوئیل باعث شده دقت و بهرهوری در استخراج افزایش پیدا کند.
وی گفت: در ایران، با وجود ظرفیتهای فناورانه و وجود موسسات تحقیقاتی خصوصی، دولتی و دانشگاهی، بهدلیل نبود توجیه اقتصادی باطلهبرداری بهطور جدی دنبال نمیشود. با واقعی شدن قیمت سوخت، معدنکاران ناگزیر به سمت افزایش بهرهوری حرکت خواهند کرد که یکی از مهمترین راهکارهای افزایش بهرهوری، مدیریت و بازیابی باطلههاست.
او تاکید کرد که دولت باید دخالت خود را در اقتصاد کاهش دهد. اگر دولت در یارانه سوخت، واردات تکنولوژی، ماشینآلات و… دخالت خود را کاهش دهد، اقتصاد واقعیتر میشود و امکان بهرهوری بیشتر در بخش معدن هم افزایش مییابد. / افق فلزات