معاون اجرایی انجمن تولید کنندگان فولاد ایران بیان کرد: امروز صنعت فولاد دنیا به سمت تحول دیجیتال، هوشمندسازی و استفاده گسترده از هوش مصنوعی حرکت کرده است. این فناوریها در حوزههایی مانند معادن، خطوط تولید، مدیریت مصرف انرژی و افزایش بهرهوری نقش کلیدی ایفا میکنند و ما نیز باید در این حوزهها فعالتر ظاهر شویم.
معدنی ها /وحید یعقوبی، معاون اجرایی انجمن تولید کنندگان فولاد ایران با اشاره به وضعیت فناوری تولید فولاد در کشور و مقایسه آن با استانداردهای جهانی، بیان کرد: بیش از نیم قرن از آغاز فعالیت فولادسازی در ایران میگذرد، اما واقعیت این است که بخش عمده واحدهای فولادی موجود، بهویژه واحدهای بزرگ و مدرن، از دهه ۱۳۹۰ به بعد احداث شدهاند و از این منظر میتوان صنعت فولاد ایران را صنعتی نسبتا جوان دانست. جوان بودن این صنعت به آن معنا است که فناوری مورد استفاده در بسیاری از واحدهای فولادی کشور، جزو تکنولوژیهای قدیمی و فرسوده نیست. برای مثال، در بخش تولید آهن اسفنجی، عمده واحدهای فعال از فناوری «میدرکس» استفاده میکنند که یکی از فناوریهای رایج و به روز در سطح جهانی به شمار میرود. این فناوری هم از نظر بهرهوری تولید و هم از نظر مصرف انرژی، در سطح قابلقبولی قرار دارد و امکان رقابت با بسیاری از تولیدکنندگان جهانی را فراهم میکند.
یعقوبی با اشاره به وجود واحدهای قدیمیتر در زنجیره فولاد کشور تصریح کرد: البته نمیتوان منکر این واقعیت شد که برخی واحدهای فولادی کشور قدمت بالایی دارند و نیازمند بازسازی و نوسازی فناوری هستند. این واحدها طی سالهای اخیر فرآیند بازسازی و به روزرسانی کوره بلند خود را آغاز کردهاند و تلاش دارند با فناوریهای جدیدتر تطبیق پیدا کنند. این اقدامات نشان میدهد که حتی واحدهای قدیمی نیز ضرورت نوسازی فناوری را پذیرفتهاند.
وی ادامه داد: در مجموع، از نظر فناوری تولید، نمیتوان گفت صنعت فولاد ایران با عقبماندگی جدی نسبت به جهان مواجه است. بهویژه آنکه طی سالهای اخیر، بسیاری از اقلام، قطعات و تجهیزات مورد نیاز تولید فولاد که پیشتر وارداتی بودند، با راهبرد بومیسازی و توسعه فناوری داخلی، در داخل کشور تولید شدهاند. یکی از مصادیق بارز این روند، کاتالیستهای مورد استفاده در فرآیند تولید آهن اسفنجی است. یکی از مهمترین دستاوردهای این رویکرد، کاهش قابل توجه ارزبری تولید فولاد در کشور بوده است. به طور مشخص، در سال ۱۳۸۰ میزان ارزبری تولید هر تن فولاد حدود ۲۳۰ دلار برآورد میشد، اما این رقم در سال ۱۴۰۴ به حدود ۴۰ دلار کاهش یافته است. به بیان دیگر، با اجرای راهبرد بومیسازی، حدود ۱۹۰ دلار از ارزبری تولید هر تن فولاد کاسته شده که عددی بسیار معنادار در مقیاس ملی است.
وی در ادامه به ضرورت توسعه فناوریهای نوین اشاره کرد و گفت: با وجود این دستاوردها، نباید از تحولات جهانی صنعت فولاد غافل شویم. امروز صنعت فولاد دنیا به سمت تحول دیجیتال، هوشمندسازی و استفاده گسترده از هوش مصنوعی حرکت کرده است. این فناوریها در حوزههایی مانند معادن، خطوط تولید، مدیریت مصرف انرژی و افزایش بهرهوری نقش کلیدی ایفا میکنند و ما نیز باید در این حوزهها فعالتر ظاهر شویم. بدون تردید، توسعه این فناوریها نیازمند ارتباط مستمر با زنجیره جهانی تکنولوژی و تامینکنندگان اصلی دانش فنی است. در شرایط فعلی کشور و با وجود محدودیتهای بینالمللی، این ارتباطات بهسادگی قابل تحقق نیست، اما این مساله نباید مانع برنامهریزی و حرکت به سمت آینده شود. / افق فلزات